701.

עמעצער איז שײן, און איך בין קלוג.

Emecer iz šejn, un ix bin klug.

Кто-то красив, а я умен. Встречают по одежке, провожают по уму.

 

702.

עס איז זײער ניט שײן, װען דו הײסט יענעם גײן און אַלײן בלײַבסטו שטײן.

Es iz zejer nit šejn, ven du hejst jenem gejn un alejn blajbstu štejn.

Это очень не красиво, если зовёшь другого пойти, а сам стоишь.

 

703.

ער איז געבליבן בײַ דער בײַטש און האַלט זיך נאָך אַלץ פֿאַר אַ בעל־עגלה.

Er iz geblibm ba der bajč un halt zix nox alc far a balagole.

Он остался возле кнута, а по-прежнему считает себя извозчиком.

 

704.

עס איז ניט מײַן ציג און ניט מײַן חנוקה־ליכטל.

Es iz nit majn cig ub nit majn xanike-lixtl.

Моя хата с краю (я ничего не знаю).

 

705.

עס איז ניטאָ קײן שלעכטס אָן אַ ביסל גוט.

Es iz nito kejn šlexts on a bisl gut.

Не было бы счастья, да несчастье помогло.

 

706.

עס באַצאָלט ניט דער רײַכער, אָבער דער, װאָס איז שולדיק.

Es bacolt nit der rajxer, ober der, vos iz šuldik.

Богатый не оплачивает за то, что виноват.

 

707.

עס װײסט די קאַץ , װעמענס פֿלײש זי האָט אױפֿגעגעסן.

Es vejst di kac, vemens flejš zi hot ufgegesn.

Знает кошка, чьё мясо съела.

 

708.

עס װילט זיך און עס בײַסט זיך.

Es vilt zix un es bajst zix.

И хочется и колется.

 

709.

עס נעמט זיך ניט אָן, עס לאָזט זיך ניט אױס.

Es nemt zix nit on, es lozt zix nit ojs.

Ничего не прибавляется и не убавляется.

 

710.

ער מײנט, אַז ער האָט אָנגעכאַפּט גאָט בײַ דער באָרד <בײַ די פֿיס>.

Er mejnt, az er hot ongexapt Got ba der bord <ba di fis>.

Он думает, что он ухватил Б-га за бороду <за ноги>.


711.

ערשט געלעבט, שױן געשטאָרבן.

Eršt gelebt, šojn geštorbm.

Ныне на ногах, завтра в могиле.

 

712.

פֿאַר אַ גנבֿ איז ניטאָ קײן שלאָס.

Far a ganev iz nito kejn šlos.

Для вора не бывает замка.

 

713.

פֿאַר אַ געשלאָגענעם הונט טאָר מען קײן שטעקן ניט װײַזן.

Far a gešlogenem hunt tor men kejn štekn nit vajzn.

В доме повешенного не говорят о верёвке.

 

714.

פֿאַר אַ הײמישן גנבֿ קאָן מען זיך ניט אײַנהיטן.

Far a hejmišn ganef kon men zix nit ajnhitn.

Для домашнего вора невозможно сберечься.

 

715.

פֿאַר אַ װײַב איז קײן סוד נישטאָ.

Far a vajb iz kejn sod ništo.

Для жены не бывает тайны.

 

716.

פֿאַר אומכּבֿוד אַנטלױף אָבער דעם כּבֿוד לױף ניט נאָך.

Far umkoved antlojf ober dem koved lojf nit nox.

С позором убегай, но за славой не беги.

 

717.

פֿאַר אַזאַ מין עצה קומט אַ גוטער פּאַטש אין פּלײצע.

Far aza min ejce kumt a guter pač in plejce.

За такой совет следует получить хороший шлепок по спине.

 

718.

פֿאַר אַן עקשן איז גאָר קײן רפֿואה ניטאָ.

Far an akšn iz gor kejn refue nito.

Для упрямца нет лекарства.

 

719.

פֿאַר געלט באַקומט מען אַלץ, נאָר ניט קײן שׂכל.

Far gelt bakumt men alc, nor nit kejn sejxl.

За деньги получают всё, только не ум.

 

720.

פֿאַר געלט האָט מען די װעלט און יענע װעלט.

Far gelt hot men di velt un jene velt.

За деньги имеют и этот мир, и иной мир.


721.

פֿאַר דעם אמת שלאָגט מען.

Far dem emes šlogt men.

За правду бьют.

 

722.

פֿאַר דעם נאָענטסטן קרובֿ זאָל מען נישט זײַן ערובֿ.

Far dem noentstn korev zol men ništ zajn orev.

За ближайшего родственника не следует поручаться.

 

723.

פֿאַרגאָסן בלוט ניט רוט.

Fargosn blut nit rut.

Пролитая кровь не отдыхает.

 

724.

פֿאָרט מען שטילער, קומט מען גיכער.

Fort men štiler, kumt men gixer.

Тише едешь, дальше будешь.

 

725.

פֿאַרפֿאַלן די קו אין אײנעם מיט דעם שטריקעלע.

Farfaln di ku inejnem mit dem štrikele.

Пропала корова вместе с веревочкой.

 

726.

פֿון אַ בית־עולם טראָגט מען ניט צוריק.

Fun besojlem trogt men nit curik.

С кладбища не уносят обратно.

 

727.

פֿון אַ גוט פֿערד איז כאָטש כּדאַי אַראָפּצופֿאַלן.

Fun a gut ferd iz xoč kedaj aropcufaln.

С хорошей лошади стоит и упасть.

 

728.

פֿון אַ װאָרט װערט אַ קװאָרט.

Fun a vort vert a kvort.

Слово стоит кружки.

 

729.

פֿון אַ חזיר אַ האָר איז אױך גוט.

Fun a xazer a hor iz ojx gut.

С паршивой овцы хоть шерсти клок.

 

730.

פֿון אַ נאַר קען מען קײן ראיה ניט ברענגען.

Fun a nar ken men kejn raje nit brejngen.

Глупцу невозможно что-то доказать.


731.

פֿון אַ פֿעטן באָק פֿון אַ קאַרגן גבֿיר געניסט מען ערשט נאָכן טױט.

Fun a fetn bok fun a kargn gvir genist men eršt noxn tojt.

Толстым козлом скупого богача наслаждаются только после смерти.

 

732.

פֿון אײַלעניש קומט קײן גוטס ניט אַרױס.

Fun ajleniš kumt kejn guts nit arojs.

Поспешишь – людей насмешишь.

 

733.

פֿון אײן אָקס קאָן מען קײן צװײ פֿעלן נישט שינדן.

Fun ejn oks kon men kejn cvej feln nit šindn.

С одного быка невозможно содрать две шкуры.

 

734.

פֿון אַלע רעות קומען אַרױס טובֿות.

Fun ale roes kumen arojs tojves.

Нет худа без добра.

 

735.

פֿון דײַן מױל אין גאָטס אױערן (אַרײַן).

Fun dajn mojl in Gots ojern (arajn).

Твоими бы устами да мёд пить. Из твоих уст да Богу в уши..

 

736.

פֿון דעם בעסטן קאַרפּ קען מען נאָר האָבן אײן קאַרפּנקאָפּ.

Fun dem bestn karp ken men nor hobm ejn karpmkop.

Один пирог два раза не съешь. Выше головы не прыгнешь.

 

737.

פֿון דעם מעל װעט קײן ברױט ניט זײַן.

Fun dem mel vet kejn brojt nit zajn.

Из муки хлеба не бывает.

 

738.

פֿון דער ליבע װערט מען בלינד און טױב.

Fun der libe vert men blind un tojb.

Любовь зла – полюбишь и козла. (букв. От любви становятся слепыми и глухими.)

 

739.

פֿון זאָגן װערט מען ניט טראַגעדיק.

Fun zogn vert men nit tragedik.

От разговора не беременеют.

 

740.

פֿון כּעס װערט מען אַלט, פֿון געלעכטער װערט מען יונג.

Fun kas vert men alt, fun gelexter vert men jung.

От злобы стареют, от смеха молодеют.


741.

פֿון לײדיקע פֿעסער איז דער ליאַרעם גרעסער.

Fun lejdike feser iz der ljarem greser.

Пустая бочка пуще гремит.

 

742.

פֿון לופט כאַפּט מען פֿאַרקילונג.

Fun luft xapt men farkilung.

С воздухом ловят похолодание.

 

743.

פֿון מזל ביז שלימזל איז אײן שפּאַן, אָבער צוריק איז אַ װײַטער װעג.

Fun mazl biz slimazl iz ejn špan, ober curik iz a vajter veg.

От счастья к несчастью – один шаг, но назад - долгий путь.

 

744.

פֿון מעשׂיות דערצײלן קאָכט מען ניט קײן װעטשערע.

Fun majses dercejln koxt men nit kejn večere.

Из рассказывания историй ужин не варят.

 

745.

פֿון על־חטא װערט מען ניט פֿעט.

Fun alxet vert men nit fet.

Чтение молитвы не стоит жира.

 

746.

פֿון צוזאָגן ביז איבערצײלן איז נאָך גאַנץ װײט.

Fun cuzogn biz ibercejln iz nox ganc vajt.

От "обещать" до "пересчитать" еще довольно далеко. Скоро сказка сказывается да не скоро дело делается.

 

747.

פֿון צוזאָגן ביז געבן איז אַ גרױסער מהלך.

Fun cuzogn biz gebm iz a grojser mehalex.

Обещанного три года ждут.

 

748.

פֿון צוקומעניש טוט דער קאָפּ נישט װײ.

Fun cukumeniš tut der kop ništ vej.

От прибавления голова не болит.

 

749.

פֿון קרומע שידוכים קומען אַרױס גלײַכע קינדער.

Fun krume šiduxim kumen arojs glajxe kinder.

От кривых сватов выходят прямые дети.

 

750.

פֿריִער זײַנען די מלאָכים אַרומגעגאַנגען אױף דער ערד, הײַנט זענען זײ אַפֿילו אין הימל ניטאָ.

Frier zajnen di maloxim arumgegangen af der erd, hajnt zenen zej afile in himl nito.

Раньше ангелы расхаживали по земле, сейчас они не расхаживают даже по небу.


751.

פֿרעג אַן עצה בײַ יענעם און האָב דײַן שׂכל בײ דיר.

Freg an ejce ba jenem un hob dajn sejxl ba dir.

Спрашивай совета у другого, но имей собственный ум.

 

752.

פֿרעג ניט בײַם קלוגן, פֿרעג בײַם געניטן.

Freg nit bam klugn, freg bam genitn.

Старого воробья на мякине не проведёшь.

 

753.

רעג ניט דעם רוא, רעג דעם חולה.

Freg nit dem rojfe, freg dem xojle.

Не спрашивай лекаря, спрашивай больного.

 

754.

פֿרעגן זאָלסטו פֿרעגן אָבער ניט גלײבן.

Fregn zolstu fregn ober nit glejbn.

Спрашивать спрашивай, но не верь.

 

755.

פֿרעגן קאָסט קײן געלט ניט.

Fregn kost kejn gelt nit.

Спросить денег не стоит.

 

756.

צדקה צו געבן ליב האָבן קען מען קײנעם ניט נײטן.

Cdoke cu gebm lib hobm ken men kejnem nit nejtn.

Насильно мил не будешь.

 

757.

צו קהל דערלײַגט מען ניט.

Cu kool derlajgt men nit.

Совету общины не лгут.

 

758.

צו אַ קלוגן איז גענוג מיט אַ װוּנק, צו אַ נאַר דאַרף מען אַ שטעקן.

Cu a klugn iz genug mit a vunk, cu a nar darf men a štekn.

Умному и намёка достаточно.

 

759.

צו איטלעכן נײַעם ליד קאָן מען צופּאסן אַן אַלטן ניגון.

Cu itlexn najem lid kon men cupasn an altn nign.

Любой новой песне можно приспособить старый напев.

 

760.

צו ברױט געפינט מען אַ מעסער.

Cu brojt gefint men a meser.

К хлебу ищут нож.


761.

צו גוטס געװױנט מען זיך גיך צו.

Cu guts gevojnt men zix gix cu.

К хорошему быстрому привыкают.

 

762.

צו גליק באַדארפֿט מען קײן חכמה ניט.

Cu glik badarft men kejn xoxme nit.

Для счастья мудрости не надо.

 

763.

צו הערינג באַדאַרפֿט מען קײן זאַלץ און צו גריװן קײן שמאַלץ.

Cu hering badarft men kejn zalc un cu grivn kejn šmalc.

К селёдке не нужна соль и к шкваркам  не нужен жир.

 

764.

צו יענעם אין האַרצן קען מען ניט אַרײַנקריכן.

Cu jenem in harcn ken men nit arajnkrixn.

Чужая душа – потёмки.

 

765.

צװײ קעץ אין אײן זאַק קענען קײן שלום ניט האָבן.

Cvej kec in ejn zak kenen kejn šolem nit hobm.

Два медведя в одной берлоге не уживутся. *Нашла коса на камень.

 

766.

צװישן דער קימפּעטאָרין און דער װאַרטערין װערט דאָס קינד דערשטיקט.

Cvišn der kimpetorn un der vartern vert dos kind derštikt.

У семи нянек дитя без глазу.

 

767.

צוזאָגן און ליב האָבן קאָסט ניט קײן געלט.

Cuzogn un lib hobn kost nit kejn gelt.

Обещать и любить не стоит денег.

 

768.

צוליב די בײמער זעט מען ניט דעם װאַלד.

Culib di bejmer zet men nit dem vald.

За деревьями леса не видно

 

769.

צום לעצטן קומט דאָס בעסטע.

Cum lectn kumt dos beste.

Остатки сладки.

 

770.

צום רבֿ װעט מען ניט גײן.

Cum rov vet men nit gejn.

Свои люди – сочтёмся.


771.

צי ניט איבער דאָס שטריקל.

Ci nit iber dos štrikl.

Разве нет выше верёвки?

 

772.

צען מאָל טראַכטן, אײן מאָל פֿאָרן.

Cen mol traxtn, ejn mol forn.

Не зная броду, не суйся в воду.

 

773.

קאָכן קאָכט מען אין טאָפּ און כּבֿוד גיט מען אָפּ דעם טעלער.

Koxn koxt men in top un koved git men op dem teler.

Варить варят в горшке, а честь отдают тарелке.

 

774.

קהל קריגט זיך און דעם שמשׂ שמײַסט מען.

Kool krigt zix un dem šames šmajst men.

Когда паны дерутся, у холопов чубы трещат. (букв. Община ссорится, а бьют служку.)

 

775.

קויפֿסט אַ הויז, פֿרעג זיך נאָך װער זײַנען דײַנע שכנים.

Kojfst a hojz, freg zix nox ver zajnen dajne šxejnim.

Покупаешь дом, то спроси ещё кто твои соседи.

 

776.

קוק אױף דעם מײדל, ניט אױף דעם קלײדל.

Kuk af dem mejdl, nit af dem klejdl.

Не красна изба углами, а красна пирогами.

 

777.

קוק דיר ניט אום, װײַל דו װעסט װערן אַ שטיק זאַלץ.

Kuk dir nit um, vajl du vest vern a štik zalc.

Не оглядывайся, потому что ты станешь куском соли.

 

778.

קלוגע קינדער האָבן קורצע יאָר.

Kluge kinder hobn kurce jorn.

Умные дети имеют короткие годы.

 

779.

קײנער װײסט ניט, װעמענס מאָרגן עס װעט זײַן.

Kejner vejst nit, vemens morgn es vet zajn.

Никто не знает, что будет завтра.

 

780.

קינדער און גלעזער האָט מען נישט צופֿיל.

Kinder un glezer hot men ništ cufil.

Детей и стаканов не бывает слишком много.


781.

קינדער און נאַראָנים זאָגן דעם אמת.

Kinder un naronim zogn dem emes.

Дети и дураки говорят правду.

 

782.

קלײדער מאַכן לײַט.

Klejder maxn lajt.

Не боги горшки обжигают. Платья делают люди.

 

783.

קלײנע קינדער לאָזן ניט שלאָפן, גרױסע לאָזן ניט לעבן.

Klejne kinder lozn nit šlofn, grojse lozn nit lebm.

Маленькие дети не должны спать, большие не должны жить.

 

784.

קלײנע קינדער – קלײנע זאָרגן, גרױסע קינדער – גרױסע זאָרגן.

Klejne kinder – klejn zorgn, grojse kinder – grojse zorgn.

Малые дети не дают спать, большие не дают дышать.

 

785.

קענסטו נישט נײען, דאַרפֿסטו נישט טרענען.

Kenstu ništ nejen, darfstu ništ trenen.

Не зная броду, не суйся в воду.

 

786.

קראָפּעװע װאַקסט אָן רעגן.

Kropeve vakst on regn.

Крапива растёт без дождя.

 

787.

קראָקע איז ניט אין אײן טאָג געבױט געװאָרן.

Kroke iz nit in ejn tog gebojt gevorn.

Краков не в один день строился. Москва не сразу строилась.

 

788.

קרובֿים דערקענט מען, אַז זײ רײַך װערן.

Krojvim derkent men, az zej rajx vern.

Родственников узнают, когда они богатеют.

 

789.

רבונו־של־עולם! אַ װעלט האָסטו באַשאַפֿן – אַזאַ יאָר אױף מיר; פֿירן זיך – אַזאַ יאָר אױף מײַנע שׂונאים.

Ribojnešelojlem! A velt hostu bašafn – aza jor af mir; firn zix – aza jor af majne sonim.

Б-же всемилостивый! Ты создал мир и такую жизнь для меня. Чтоб такая жизнь водилась у моих врагов.

 

790.

רבי האָט געהײסן פֿרײלעך זײַן, נאָר ניט משוגע.

Rebe hot gehejsn frejlex zajn, nor nit mešuge.

Ребе велел веселиться, но не сходить с ума.


791.

– רבֿ קרובֿ, איר זײַט ניט פֿון לענטשנע? – איר זײַט אַלײן אַ גנבֿ!

– Rov korev, ir zajt nit fun Lenčne? – ir zajt alejn a ganev!

– Дорогой раввин! Вы не из Ленчно? – сам вор!

 

792.

רעדן איז זילבער, שװײַגן איז גאָלד.

Redn iz zilber, švajgn iz gold.

Слово – серебро, молчание – золото.

 

793.

שאַרפֿן אױף מיר די צײנער? אַלע צײנער זאָלן זײ אַרױספֿאַלן, נאָר איינער זאָל זײ בלײַבן – אויף צײנװײטיק.

Šarfn af mir di cejner? Ale cejner zoln zej arojsfaln, nor ejner zol zej blajbn – af cejnvejtik.

Скалишь на меня зубы? Чтоб вырвали все зубы, но один оставили, и чтоб он болел.

 

794.

שװײַגן איז גאָלד.

Švajgn iz gold.

Молчаниезолото.

 

795.

שװײַגן הײסט מסכּים זײַן.

Švajgn hejst maskem zajn.

Молчание – знак согласия.

 

796.

שוסטער, בלײַב בײַ דײַן מלאָכה.

Šuster, blajb ba dajn meloxe.

Не в свои сани не садись.

 

797.

שטאַרבט מען יונגערהײט איז עס אױף דער עלטער װי געפֿונען.

Štarbt men jungerhejt iz es af der elter vi gefunen.

Умирают молодыми, как будто, старость находят.

 

798.

שטאַרבן שטאַרבט מען נאָר אײן מאָל.

Štarbm štarbt men nor ejn mol.

Двум смертям не бывать, а одной не миновать.

 

799.

שטיל װאַסער גראָבט טיף.

Silent waters run deep.

В тихом омуте черти водятся.

 

800.

שײן געװען און געלט געהאַט – דאָס רעכנט זיך ניט.

Šejn geven un gelt gehat – dos rexnt zix nit.

Красивым был и деньги имел - это не считается.


801.

שיט ניט קײן זאַלץ אױף די װוּנדן.

Šit nit kejn zalc af di vundn.

Не сыпь соль на раны.

 

802.

שײן שװײַגן איז שװערער, װי שײן רעדן.

Šejn švajgn iz šverer, vi šejn redn.

Прекрасно молчать тяжелее, чем прекрасно говорить.

 

803.

שײנקײט פֿאַרגײַט און חכמה באַשטײט.

Šejnkejt fargejt un xoxme baštejt.

Не ищи красоты, ищи доброты.

 

804.

שטילע װאַסער גראָבט טיף.

Štilе vaser grobt tif.

Тихая вода роет глубоко. В тихом омуте ч-рти водятся.

 

805.

שמיד דאָס אײַזן כּל־זמן ס׳איז נאָך הײס.

Šmid dos ajzn kolzman s’iz nox hejs.

Куй железо, пока горячо.

 

806.

שפּײַ נישט אין ברונעס, װעסטו נאָך פֿון אים דאַרפֿן װאַסער טרינקען.

Špaj ništ in brunes, vestu nox fun im darfn vaser trinken.

Не плюй в колодец, пригодится воды напиться.

 

807.

תּורה איז די בעסטע סחורה.

Tojre iz di beste sxojre.

Тора – лучший товар.